İDRARDA KAN (HEMATÜRİ)
Kanlı idrarın rengi içerdiği kan miktarına göre açık
pembeden koyu kırmızı ya kadar değişir. Kanlı idrar
bulanıktır; cam bir kap içinde bir süre hekletilirse üstte
görece duru, altta ise kanlı çökelti nedeniyle daha koyu
renkli ve hulanık iki bölüme ayrılır. İdrarda kan belirtisi
boşaltım sisteminin herhangi bir yerinden kaynaklanabılır.
Böbrek taşları, veremi, kötü huylu tümörleri ya da
enfarktüsü, akut glomerülonefrit, idrar borusu taşları,
idrar kesesi tüm örleri, veremi, taşları ya da basit bir
idrar kesesi iltihabı ya da siyek (üretra) taşları ve
iltihabı buna yol açabilir. İdrarda kan her zaman gözle
görülmeyebilir. İdrarın rengini değiştirmeyecek kadar azsa
ancak kimyasal deneylerle ya da idrar çökeltisinin mikroskopla
incelenmesiyle saptanabilir.
İdrarda kan bulunmasmın en önemli nedenleri;
- Böbrek havuzu papillomu
- İdrar borusu tümörü
- İdrarkesesi divertikülü
- Prostat
- Yırtılma
- Darlık
- Papillom
- Taş
İdrarda kan çogu kez gözle görülebilen bir belirti
olduğundan,idrarda kanamanın kaynaklandığı bölgeyi de
saptamak olasıdır. Bunun için Guyon deneyi denen yönteme
başvurulur. Hasta üç ayrı kadehe idrar yapar ve kadehlerdeki
renk değişiklikleri değerlendirilir. Kanama siyekten (üretra)
kaynaklanı yorsa idrarda kana bağlı renk değişimi ilk
kadehte ortaya çıkar; buna ilk idrarda kan ya da ilk hematüri
denir. Obür kadeh lerde ise berrak sarı, normal idrar rengi
görülür. Kan idrar kesesinden kaynaklanıyorsa kırmızı renk
son kadehte ortaya çıkar. Çünkü kan idrar kesesinin dibinde
toplanmıştır ve işemenin sonunda kesenin kasıln'ıasıyla
dışarı atılır. Buna son idrarda kan ya da son hematüri
denir. Eğer kanama böbrek ya da idrar borusu bölgesinde ise
kan idrara bütünüyle karışmış olarak gelir ve her üç
kadeh de kırmızı renkte görülür; buna da bütün idrarda
kan ya da tam hematüri denir.
İlk hematüri
(Ağırlıklı olarak ilk kadehte kan)
Siyek kökenli nedenler (taş, iltihap)
Son hematüri:
(Ağırlıklı olarak üçüncü kadehte kan)
o idrar kesesi kökenli nedenler (tümör, idrar kesesi
veremi, taş, iltihap)
Tam hematüri:
(Her üç kadehte kan)
o böbrek kökenli nedenler (taş. böbrek veremi, kötü huylu
tümör, akut glomerülonefrit, böbrek enfarktü
o idrar borusu kökenli nedenler (taş)
Hemoglobinüri idrarda hemoglobin
bulunmasıdır. Akut ve yaygın bır hemolizin (alyuvar
parçalanması) ardından görülür. Normal koşullarda
hemoglobin vücudun savunma mekanizmasını oluşturan
retiküloendotelyal sistemde parçalanır. Eğer alyuvarlar damar
içinde parçalanırsa önemli miktarda serbest hemoglobin
plazmaya geçer. Ama böyle bir durumda bile iki mekanizmanın
etkisiyle idrarda hemoglobin bulunmayabilir. Bu mekanizmalar
hemoglobini bilirubine indirgeyen retikuioendotelyal sistem ve
hemoglobini süzen böbreğin oluşturduğu eşiktir. Böbrek
eşiği çok yüksektir ve kandaki serbest hemoglohin düzeyi 100
ml'de 150-200 mg'ye erişmeden idrara hemoglobin geçmesini
engeller. Henıoglo binin idrara geçebilmesi için kandaki
düzeyinin çok kısa sürede yüksek bir değere ulaşması
gerekir. Bu durumda retiküloendotelyal sistemin yeterince hızla
bilirubine dönüştüremediği hemoglobin böbrek eşiğini de
aşarak idrarla atılır. Hemoglobinüride idrarın rengi morumsu
kırmızıdan kızıl kahverengiye kadar değişebilir. Renk iki
pignıente bağlıdır: Oksihemoglobin ve methemoglobin.
Oksihemoglobinin rengi parlak kırmızı, methemoglobininki
kahverengidir. Idrarın rengi de bu iki pigmentin göreli
yoğunluğuna bağlı olarak değişir. Bazen hemoglobinüri
hematüriyle, yani idrarda alyuvarlar bulunması yla karı
ştırılır. Oysa hemoglobinürinin ayırt edici birçok
özelliği vardır. Orneğin idrar bu/anık değil, berraktır.
Ayrıca çökelti incelendiğinde idrarda hiç alyuvara
rastlanmaz.
kaynak: tusdata
Anasayfa-
Kadın sağlığı - Cinsellik
- Üroloji - Estetik ve Güzellik - Cilt
sağlığı- Ruh sağlığı - Kbb
Göz sağlığı -Diet ve Egzersiz - İlkyardım - Kalp sağlığı-Sinir sağlığı-Genel sağlık-Çocuk sağlığı-Bitki sağlığı-Fizik tedavi-Sevgi
Copyright
1998-2001 www.hastarehberi.Com - Tüm hakları saklıdır.