EGZERSİZ
Günlük yaşamında, teknolojik
gelişmelerin sağladığı olanaklardan (otomobil, asansör,
yürüyen merdiven vs) yararlanan günümüz insanı yürümeyi
neredeyse unutmuş gibidir. Halbuki kalp sağlığı için,
düzenli yürüyüş programları vazgeçilmez bir uygulamadır.
- Düzenli egzersizin
yararları :
-
-
- Kalp ve akciğer
fonksiyonlarını artırır. Alınan
oksijen miktarını artırarak kalbin
daha verimli çalışmasına olanak
sağlar.
- " Hareketsiz
yaşam ", kalp hastalığı
oluşmasında bir risk faktörüdür.
Kötü beslenme de buna eklenince bir başka
risk faktörü olan "aşırı
kilo" ortaya çıkar. Aşırı kilo
almamak için öncelikle beslenmeye özen
göstermeli ve düzenli yürüyüş
programları uygulanmalıdır.
- Beslenmenin de
düzenlenmesi ile birlikte Total
kolesterol ve LDL(zararlı kolesterol)
seviyelerinin azalmasına; HDL(yararlı
kolesterol) seviyesinin artmasına neden
olur.
- Günlük yaşantının
yarattığı gerilimi azaltarak risk faktörlerinden
"Stres" i de önler.
- İstirahat
halindeki kan basıncını düşürür.
Nabız sayısı azalır. Ancak kalbin kan
atım hacmı arttığı için kalbin
verimi artar.
- Kalp hastalarının
hastalıkları nedeniyle kısıtlanan
efor kapasitesi düzelir, en azından
daha geriye gitmesi önlenir. Egzersiz
yapan hastaların hareketle yorulma ve
nefes darlığı gibi sıkıntıları
giderek azalır.
Egzersis
ile, bacak kaslarındaki damarlarda
genişleme olması ve kasların oksijen
kullanımının artması, kişinin
yaşam kalitesini artırmaktadır. Yürüyüş
yapan hastalarda, kalp yetmezliğinde
seviyesi artmış olan katekolamin
benzeri maddelerin seviyeleri düşmektedir.
Kalp yetmezliği ile katekolamin benzeri
maddelerin kan seviyesi arasında kısır
döngü ilişkisi vardır. Kalp
yetmezliği arttıkça katekolamin
seviyesi artmakta, artmış katekolamin
seviyesi kalbi kötü yönde
etkilemektedir. Egzersiz bu kısır döngüyü
bozarak kalbin rahatlamasını,
dolayısıyla kalp yetmezliği
bulgularının düzelmesini sağlar.
-
-
- Gerek sağlıklı
kişiler, gerekse herhangibir
hastalığı olanlar, egzersiz
uygulamalarına başlama kararı almadan
önce doktorlarına danışmalıdırlar.
- Egzersizde yaş
önemli değildir. Her yaşta
yapılabilir. Ancak çocukluk yaşlarından
beri düzenli egzersiz yapanlar kalp sağlığı
açısından daha şanslı kişilerdir.
- Egzersiz, hafif bir
yemeği takiben 1 - 2 saat sonra
yapılmalıdır. Açık havada egzersiz
yapılıyorsa aşırı soğuk ve sıcak
havalarda yapılmamalıdır(-100 ve + 300C derece).
- Yarar sağlamak için
önemli olan, düzenli yapılmasıdır.
Sağlıklı kişilerde, kalp ve akciğer
sağlığı için yürüyüş ile kalbin
hızı "hedef nabız sayısı"
na ulaşmalıdır. Öncelikle maksimal
kalp hızı bulunur. Maksimal kalp hızı
220 sabit sayısından kişinin yaşı çıkartılarak
hesaplanır. Hedef nabız sayısı,
maksimal kalp hızının % 50-75 i kadar
olmalıdır. Nabız saymak için boynun
her iki tarafındaki atardamarlardan
(Şah damarı , Karotid arter) birine
işaret ve orta parmaklarınızla hafifçe
bastırmanız, 10 saniye sayarak bu
rakamı 6 ile çarpmanız gerekir.
Egzersizi yürüme bandında
yapıyorsanız, bu aygıtlarla beraber
satılan parmak ucuna veya bileğe
takılan saat şeklindeki nabız
ölçerler nabız sayısının sürekli
olarak izlenmesini sağlar. Kalp
hastalarında hedef nabız sayısı stres
testi ile hesaplanmalıdır.
- Hedef nabız
sayısına ulaşmak için egzersiz
programının başlangıcında kişiler
kendini fazla yormamalıdır. Sabırlı
ve zaman içinde ilerleme en sağlıklı
olanıdır. 6 ay sonunda bu hedefe
ulaşmak uygun bir gelişmedir.
- Her seans, 5 dakika
basit ısınma hareketleri ile
başlamalı, egzersiz sonunda 5 dakika süren
gevşeme hareketleri ile seans
bitirilmelidir.
- Kalp hastaları, düz
yolda, imkanı olanlar yürüme bandında
hızı ve süreyi izleyerek, gücünün
elverdiği ölçüde, bir rahatsızlık
hissettiğinde yürümeyi kesmek ve
kesinlikle kendisiyle yarışmamak
koşuluyla yürümelidir.
- Haftada en az 5
gün ve günde 35 - 60 dakika süreyle
egzersiz yapılmalıdır.